-Wilt u deelnemen aan de gebruikers Enquête? Klik hier: Vragen-

Gloedwolk

Uit OmoPedia
(Doorverwezen vanaf Pyroclastische stroom)
Ga naar: navigatie, zoeken

Beschrijving

Fout bij het aanmaken van de miniatuurafbeelding: The system cannot find the path specified. Error code: 1
De isoleercel waarin de enige overlevende van de gloedwolk van 8 mei 1902, gevangen zat.

De Mont Peleé op het Caribische eiland Martinique wordt sinds zijn eruptie op 8 mei 1902 permanent in de gaten gehouden. Deze bijna 1400 meter hoge vulkaan verwoestte in dat jaar de toenmalige hoofdstad van het eiland, St. Pierre, waarbij alle 28.000 inwoners om het leven kwamen op één persoon na, Louis-Auguste Cyparis. Deze zat gevangen in een kleine isoleercel met een heel dikke muur, die hem beschermde tegen de gloedwolk die vanaf de vulkaan met donderend geraas over het stadje trok. Toen de gloeiend hete wolk over trok hield hij zijn adem in en wist het te overleven. Er zat een heel klein gaatje in de bovenkant van die cel waardoor regenwater dat achteraf viel, zijn lichaam wat kon koelen. Pas vier dagen na die vreselijke gebeurtenis wisten reddingswerkers hem te bevrijden uit zijn cel. Hij was zwaar verbrand en kreeg uiteindelijk gratie. Daarna heeft hij jarenlang met een circus rondgetrokken om mensen tegen betaling zijn brandwonden te laten zien en zijn verhaal te vertellen.

Al in januari van dat jaar was de vulkaan actief. Er waren meer fumarolen op de vulkaan waarneembaar. De inwoners van Martinique zagen daar het risico niet van. Op 23 april volgden kleine explosies op de top. Op 5 mei liep door een aardbeving het kratermeer op de top leeg. Dat veroorzaakte een gigantische lahar die net langs St. Pierre af de zee in gleed en een tsunami van 3 meter hoog veroorzaakte. Het bestuur van Martinique stelde hierna nog steeds de inwoners van St. Pierre gerust en verzekerde hen dat ze geen gevaar liepen. Er stonden verkiezingen op het programma op 11 mei en die moesten doorgaan! Dat heeft helaas dus niet zo mogen zijn.

Definitie

Gloeiend hete wolk van asdeeltjes, stenen en lucht die met grote snelheid van de vulkaanhelling dondert.

Voorbeelden

Fout bij het aanmaken van de miniatuurafbeelding: The system cannot find the path specified. Error code: 1
Gloedwolken op de flanken van de Mayonvulkaan op de Filipijnen.
  • De Mont Pelée op het eiland Martinique (1902)
  • De Soufrière op het Caribische eiland Montserrat [1]
  • De Pinatubo op de Filipijnen (1991)
  • De Mayon op de Filipijnen
  • Mount St. Helens in de VS (1880) [2]

Toelichting

  • Gloedwolken worden ook wel pyroclastische stromen genoemd. Deze razen met snelheden van honderden kilometers per uur van de vulkaan naar beneden en verschroeien alles wat ze op hun weg tegenkomen.
  • Gloedwolken behoren tot de gevaarlijkste vulkanische verschijnselen. Ze ontstaan als de vulkaan explosief uitbarst, maar de druk niet zo groot is dat de vulkanische as ver de lucht in wordt geslingerd. In plaats daarvan zoekt dat mengsel van vulkanische as, stenen, lava en lucht zich een weg langs de flanken van de vulkaan. Je zou het een soort van lawine kunnen noemen, alleen dan van materiaal met een temperatuur van minstens 400 graden!
  • Gloedwolken komen ook voor bij zeer explosieve vulkanen waarbij de vulkaan bij de eruptie de zijkant van de vulkaan wegblaast. Dat was bijvoorbeeld zo bij de uitbarsting van de Mount St. Helens in de VS (1990).